یاد مرگ

بحار الأنوار : قال رسولُ اللّه ِ صلى الله عليه و آله :

أكثِروا مِن ذِكرِ هادِمِ اللَّذّاتِ ، فقيلَ : يا رسولَ اللّه ِ، فما هادِمُ اللَّذّاتِ ؟ قالَ : المَوتُ ، فإنّ أكيَسَ المؤمنينَ أكثَرُهُم ذِكرا للمَوتِ ، وأشَدُّهُم لَهُ استِعدادا . (1)

بحار الأنوار : پيامبر خدا صلى الله عليه و آله فرمود :

ويران كننده خوشى ها را فراوان ياد كنيد. عرض شد : اى رسول خدا! ويران كننده خوشى ها چيست؟ فرمود : مرگ؛ زيركترين مؤمنان كسى است كه مرگ را بيشتر ياد كند و براى آن آماده تر باشد.

رسولُ اللّه ِ صلى الله عليه و آله :

أكثِروا ذِكرَ المَوتِ ، فما مِن عَبدٍأكثَرَ ذِكرَهُ إلّا أحيا اللّه ُ قلبَهُ وهَوَّنَ علَيهِ المَوتَ . (2)

پيامبر خدا صلى الله عليه و آله :

مرگ را فراوان ياد كنيد؛ زيرا هيچ بنده اى آن را بسيار ياد نكرد، مگر اينكه خداوند دلش را زنده گردانيد و مردن را بر او آسان ساخت.

الإمامُ عليٌّ عليه السلام ـ لابنهِ الحسنِ عليه السلام ـ :

يا بُنيَّ ،أكثِرْ مِن ذِكرِ المَوتِ ، وذِكرِ ما تَهجُمُ علَيهِ وتُفضي بعدَ المَوتِ إلَيهِ ، حتّى يأتيَكَ (3) وقد أخَذتَ مِنهُ حِذرَكَ وشَدَدتَ لَه أزرَكَ ، ولا يَأتيَكَ بَغتَةً فيَبهَرَكَ . (4)

امام على عليه السلام ـ به فرزند بزرگوارش حضرت حسن عليه السلام ـ نوشت :

فرزندم! بسيار به ياد مرگ و به ياد آنچه در آن مى افتى و پس از مرگ به سوى آن كشانده مى شوى باش، تا آن گاه كه بر تو درآيد با تمام توان در برابرش آماده و براى آن كمر بسته باشى، نه آنكه ناگهان بر تو در آيد و چشمانت را خيره گرداند.

الإمامُ الصّادقُ عليه السلام :

ذِكرُ المَوتِ يُميتُ الشَّهَواتِ في النَّفسِ ، ويَقلَعُ مَنابِتَ الغَفلَةِ ، ويُقَوّي القلبَ بمَواعِدِ اللّه ِ ، ويُرِقُّ الطَّبعَ ، ويَكسِرُ أعلامَ الهَوى ويُطفِئُ نارَ الحِرصِ ، ويُحَقِّرُ الدُّنيا . (5)

امام صادق عليه السلام :

ياد مرگ، خواهش هاى نفس را مى ميراند و رويشگاه هاى غفلت را ريشه كن مى كند و دل را با وعده هاى خدا نيرو مى بخشد و طبع را نازك مى سازد و پرچم هاى هوس را درهم مى شكند و آتش آزمندى را خاموش مى سازد و دنيا را در نظر كوچك مى كند.

عنه عليه السلام :

أكثِروا ذِكرَ المَوتِ ؛ فإنّهُ ما أكثَرَ ذِكرَ المَوتِ إنسانٌ إلّا زَهِدَ في الدُّنيا . (6)

امام صادق عليه السلام :

مرگ را فراوان ياد كنيد؛ زيرا هيچ انسانى مرگ را بسيار ياد نمى كند، مگر اينكه به دنيا بى رغبت مى شود.

الإمامُ الهاديُّ عليه السلام :

اُذكُرْ مَصرَعَكَ بينَ يَدَيأهلِكَ؛ ولا طَبيبَ يَمنَعُكَ، ولا حَبيبَ يَنفَعُكَ . (7)

امام هادى عليه السلام :

به يادآور آن هنگامى را كه پيش روى خانواده ات در بستر مرگ افتاده اى و نه طبيبى مى تواند جلو مردنت را بگيرد و نه دوستى به كارت مى آيد.

منتخب میزان الحکمه، باب مرگ

(1) بحار الأنوار: 82/167/3.

(2) كنز العمّال : 42105 .

(3) في بحار الأنوار : (77/205) «واجعله أمامك حيث (تراه حتّى) يأتيك وقد أخذت منه حذرك».

(4) نهج البلاغة : الكتاب 31 .

(5) بحار الأنوار: 6/133/32

(6) بحار الأنوار: 82/168/3

(7) بحار الأنوار: 78/370/4